Thị trường Cà phê Mường Ảng năm 2014: LÒNG NGƯỜI CŨNG "NÓNG - LẠNH" THEO...

Đoàn cán bộ liên ngành huyện Mường Ảng triển khai việc thẩm định chất lượng cây cà phê của Công ty cổ phần Thái Hòa tại xã Nặm Lịch.

CÀ PHÊ MƯỜNG ẢNG: THÊM MỘT MÙA THẤT BÁT

Hai năm trở lại đây, cà phê Mường Ảng “tụt dốc” thảm hại. Đầu vụ 2011, bà con trồng cà phê như người chạm vào giấc mơ trúng độc đắc, với giá 70 - 80 ngàn đồng cho 1kg cà phê trấu; thì đùng cái, cuối vụ đó, cà phê rớt xuống dưới 40 ngàn đồng, rồi năm 2012 là trên 30 ngàn đồng, và đến thời điểm hiện tại, giá 1 kg cà phê trấu loại đẹp chỉ còn 28 ngàn đồng...

 Nông dân Mường Ảng thu hái cà phê. Ảnh: Đức Linh

THÔN THUẦN NÔNG MÀ KHÔNG CÓ RUỘNG

       Đã 20 năm tồn tại, thôn 25, xã Noong Hẹt, huyện Điện Biên, tỉnh Điện Biên với 100% dân số là thuần nông mà lại không có lấy 1m² ruộng. Tất cả đều lam lũ, nhưng là lam lũ cấy thuê gặt mướn. Hết vụ, nhà người ung dung thóc bồ, lợn chuồng, còn thôn 23 thì đổ người ra đường bán kem, chạy hàng xáo, đồng nát; thậm chí phải nhặt cả rác thải kiếm sống…

NHỮNG ĐIỀU CHƯA BIẾT VỀ ANH HÙNG TÔ VĨNH DIỆN

      Đúng vào ngày Anh hùng LLVT Tô Vĩnh Diện hy sinh (1 tháng 2), tôi có mặt trên đỉnh pú Pha Sung (núi Tường Cao). Nhìn từ trận địa pháo Pha Sung II, sân bay Mường Thanh như tấm vải chưa nhuộm, hắt thứ ánh sáng kim loại lên lấp loá tầng không. Đồi Độc Lập, Trung tâm đề kháng Him Lam… nằm gọn trong “thước ngắm”…

DỰ ÁN VUI LÒNG LÃNH ĐẠO, BUỒN LÒNG DÂN

   Ông Lò Văn Học, Phó chủ tịch UBND xã Ẳng Tở (trái) bên xác con nghé của gia đình Lò Văn Lợi (phải) bản Tọ Cuông trên đường đi nhận về.

MỘT MÙA CÀ PHÊ KHÔNG CHÍN

  Bí thư huyện ủy Mường Ảng Nguyễn Đức Vượng (thứ 2 từ trái sang) đang hướng dẫn cách khắc phục hoa cà phê bị sương muối cho người dân tộc Mông xã Ẳng Nưa, huyện Mường Ảng.   

NƠI MỖI HỘ NGHÈO CÓ MỘT MÁY PHÁT ĐIỆN

       “Năm nào thì những ngày hè oi ả chả hóa thành gã phù thủy, chuyên “bắt” trẻ con dìm xuống nước. Quen làm mát bằng nước rồi. Dây điện lưới quốc gia vượt 24 km về xã đã 11 năm nay, vượt 2km từ xã về bản đã hơn 1 năm nay, nhưng dân chỉ được nhìn thôi”. Trưởng bản Co Có, xã Mường Lạn (Mường Ảng) Lường Văn Xiến nói với chúng tôi trong nỗi ngậm ngùi…

CUỘC XE DUYÊN TRÊN ĐỈNH ĐÈO MA QUÁI

        Ai từng qua đèo Tằng Quái, thuộc địa phận huyện Mường Ảng (Điện Biên) sẽ thấy ngay bên cạnh QL 279 là một “căn biệt thự” kiên cố, giả nhà sàn, có vẻ đẹp vừa hờ hững lại vừa bí ẩn, “lơ lửng” trong cao vút mây bay. Lướt qua thấy thành quả cũng bình thường, chẳng có gì tương xứng với vẻ đẹp huyền hoặc của mảnh đất mà khách viễn du thì mơ ước được gắn bó, được sở hữu mãi mãi khoảnh khắc hoang sơ, tinh khiết ấy; nhưng dân bản địa thì lại chỉ muốn bỏ của chạy lấy người, cả đời không hẹn ngày ngoảnh lại…

VỀ NƠI ĐẤT ĐANG XANH DẦN

     Chỉ nói như thế thôi thì thật chưa chính xác. Theo trưởng Bản Bua, xã Ẳng Tở (Mường Ảng) Quàng Văn Nhật thì, toàn bộ nguồn thu nhập tháng ba ngày tám (chủ yếu từ tháng 9 năm trước - tháng 4 năm sau) của nông dân là đi làm công cho các trang trại cây công nghiệp trong vùng. Nhờ cơ chế gọi mời đầu tư mà đất trọc ngày được phủ xanh, mạng lưới đường xá ngày được mở rộng, và đặc biệt là đời sống ngày một thay đổi...

ĐẤU TRÍ VỚI MỘT LOÀI HOA

      Vài năm trở lại đây, xã Phình Sáng, huyện Tuần Giáo (Điện Biên) luôn dẫn đầu huyện về số công dân nghiện hút (210 đối tượng), trồng và kinh doanh nhựa anh túc. Nhưng có lẽ, chưa năm nào người dân lại trồng thuốc phiện nhiều như năm nay; trong số 20 bản, phân bố trên diện tích 12.965 ha đất tự nhiên, thì có 4 bản trồng tới mấy chục ngàn m² cây thuốc phiện.

ĐÓI QUÁ CHIỀNG BÔM

      Bỏ dở cuộc họp chuẩn bị cho công tác giao - tuyển quân 2003 - 2005, Chủ tịch UBND xã Chiềng Bôm (Thuận Châu - Sơn La) Hà Văn Bình “thách thức” tôi qua dây nói của Bưu điện văn hóa xã: “Dự án phát triển kinh tế Chiềng Bôm đã đón hàng chục đoàn công tác tỉnh, huyện; 6 đoàn trung ương lên rồi. Nhà báo thì chưa. Anh thấy cần thì vào… Với điều kiện dân tôi phải no lên!”

NHỮNG NGƯỜI ĐIỆN BIÊN ĐI TIÊN PHONG

Ngã ba Cò Nòi - nơi hơn 100 TNXP hy sinh khi phục vụ chiến dịch ĐBP. Công trình được xếp hạng di tích quốc gia năm 2004.

Kỳ 1: Vinh quang “lửa thử vàng”

LÀM MƯỜI, HỎNG… CHÍN

     “Nhà nước làm không giống Nhà nước nói, chẳng cần tìm ở đâu xa, nhà báo cứ nhìn công trình bản tôi là biết”. Nghe trưởng bản Thồ Lộ (Ẳng Tở - Tuần Giáo) Lý A Cá dỗi hờn Nhà nước mà thấy dâng lên niềm trách cứ vô hạn tới một bộ phận người đại diện cho Nhà nước đang ngày đêm làm những việc phương hại lớn đến uy tín của một quốc gia xưa nay vẫn theo đuổi mục đích vì dân…

CÂY CÀ PHÊ ĐIỆN BIÊN - TƯƠNG LAI XA CHƯA QUA NỔI NỖI LO GẦN

    Từ khi Việt Nam gia nhập tổ chức Thương mại Thế giới, người trồng cà phê tỉnh nhà phấn chấn hẳn lên, với lý do: Từ nay cà phê (gọi tắt là cà) Việt Nam không phải mượn nước trung gian để đến với thị trường tiêu thụ quốc tế nữa. Cái khoản % lãi suất thậm chí cao gấp đôi ba lần giá mua cà tại gốc mà các Công ty xuất khẩu phải chi cho “chiếc cầu nối” ấy sẽ ngẫu nhiên được trả về cho người trồng…

LOÀI HOA ĐẸP… GIẾT NGƯỜI

      Cây lá ngón có tên khoa học là Gelsemium elegans Benth, trong ngành dược học Việt Nam cây lá ngón được xếp vào họ mã tiền thảo (độc dược bảng A, bản thân lá ngón chứa nhiều độc tố gây chết người nhất miền nhiệt đới), và có tên dược liệu là hoàng đằng, hồ đoạn trường, đoạn trường thảo hay cây rút ruột; tiếng dân tộc gọi là co ngỏn, trong dân gian gọi cây quyên sinh, cây tiệt diệt, cây vẫn... mà chỉ cần 3 ngọn là đã đủ để cướp đi 1 mạng người. Ngày xưa, để làm giản sức cơ động của giặc Phẻ, đồng bào Mông đã giã nước lá ngón đổ vào cỏ khô một đêm giết cả trăm ngựa chiến...

GIỮA “VÒNG VÂY” VÀNG CHỨ

     Không giống bất kể làng người Mông nào. Bản chất cần cù, lương thiện, yêu thương đùm bọc cộng đồng và đoàn kết các dân tộc ở Huổi Chỏn, đã ngót 20 năm qua bị một loại ma lực có tên Vàng Chứ làm cho… đen lại. Họ chia bè để tẩy chay, cô lập. Những ai là cán bộ, hay không theo “đạo”, thì: “ốm, tự đi viện. Làm nhà, cưới hỏi, sinh nở… tự mừng; có nạn, có tang … tự khóc”. Thậm chí, vi phạm vào quốc pháp cũng giành quyền “tự xử” bằng những “luật riêng” do mình, nhà mình,  họ mình, bản mình… tự nghĩ ra(!)

“CON ONG - DƯỢC SĨ CÓ CÁNH”

   Từ xưa tới nay người ta thường chỉ biết tới mật ong, phấn hoa như một thứ thực phẩm bổ dưỡng cao cấp ở trong thành phần một tổ ong, mà không mấy quan tâm đến tác dụng điều trị bệnh kỳ diệu của nó; từ vi khí, đến các sản phẩm hiện hữu khác là sáp ong, keo ong, sữa chúa và nọc ong. Ngay cả người viết bài này cũng không ngờ được rằng chẳng phải thần thánh, may rủi nào cả mà chính nhờ có con ong nên đã khỏi một căn bệnh nguy hiểm về não…

LẶNG LẼ BẢN SẲNG

   Nằm lọt vào bụng dẫy núi “rào chắn bản”, bản Sẳng, xã Mường Đăng (Tuần Giáo - Điện Biên) vốn chẳng có biểu hiện gì sôi nổi kể từ đầu thế kỷ 20 đến nay, và có lẽ còn trầm kha hơn bởi căn bệnh lạc hậu, cũng như mọi sự quan tâm vẫn cứ nhùng nhằng nửa ở nửa… đi như bây giờ! Kinh tế bản Sẳng thì chẳng ai nhắc đến bao giờ, nhưng nợ nần bản Sẳng lại được xem như một chuyện dài kỳ không kém phần hấp dẫn.

ĐÀO VÀNG THỜI HIỆN ĐẠI

      Không có những cuộc tranh ngôi, giành đất bằng súng AK và lựu đạn. Không có Bưởng, không cả sự khống chế, điều khiển đàn em bằng thuốc phiện, gái điếm và “luật tự xử” của những… người rừng. Bãi vàng Xuân Tre, xã Búng Lao (Tuần Giáo - Điện Biên) là bãi vàng “xóa đói giảm nghèo” nên không có môi giới, lừa đảo bán những hầm đất hàng tỷ đồng như ở Chinh Sáng (Lai Châu) một thời…

“NÊN NGƯỜI” TỪ KHI MẮC… AIDS

        Khi mà trên địa bàn còn có nhiều người đau khổ, suy sụp dẫn đến tự hủy hoại vì AIDS; lại có kẻ lấy sự kinh hoàng của căn bệnh làm “vũ khí” để tống tiền, hoặc tạo nên những cuộc trả thù khủng khiếp… thì tại K7, thị trấn Mường Ảng (Tuần Giáo - Điện Biên) có chàng trai Trần Duy Thành, 25 tuổi, trưởng thành hơn kể từ khi phát hiện trong người có mầm bệnh thế kỷ…