TẠ MỘ

        30 tết.

       Từng đoàn người dìu dặt, khoan thai và thánh thiện, kéo về nơi thường tình được gọi bằng cái tên lạnh rợn: "bãi tha ma!"… với niềm tin đầy ắp vào một cơ hội mới, rộng mở, sau khi đã làm được một việc từ tâm. Năm nay vẫn thế, khó hương ràn rạt, mộ chí tinh tươm, chân chen xuôi ngược...

       Bên cạnh đường, ngôi mộ cũ sạt, vài ngày trước cỏ phủ bịt bùng, nay đã được phát dọn, đắp đền đến ngập ngạp hơi người. Chị vợ trẻ thút thít quay đi, còn anh chồng trẻ, bó tay trước ngực gọi tên người dưới mộ: “… cả năm cô bóng, lẻ hình, ba ngày tết nhớ tìm đường về với anh, nghe em!”. Nghe nói, ngày còn hưởng thế, cô gái trẻ từng xen vào gữa cuộc tình đang đẹp như mơ của hai người ấy. Cuối cùng, để “hai người thực sự yêu nhau” được hạnh phúc, cô gái đã nằm lạnh lẽo dưới ba tấc đất xanh đến rợn người, như bây giờ. Cô chẳng có ai trên đời này cả. Cô chẳng vì ai trên đời này nữa. Chỉ mình đôi vợ chồng trẻ biết; và chỉ mình đôi vợ chồng trẻ hương khói cho cô vào mỗi Lễ Chạp hằng năm. Năm nào người chồng cũng gọi câu ấy, và năm nào người vợ cũng thút thít quay đi. Ngôi mộ mỗi năm được mới lại một lần, và rồi thì cũ kĩ đi, lở lói đi cho đến lần tạ mộ năm sau…

       Phụ nhạc, mẫu nhạc nhà mình nằm giữa quây quần phố mộ. Ai đó đã thắp cho “hàng xóm” những nén hương trầm ấm áp. Chỉ một chiều Chạp Lễ, nghĩa địa như “một khu phố” mới xây. Chỉ một chiều Lễ Chạp mà như nhộn nhịp cả năm, sống động cả năm. Khói hương kéo từng sợi sáng xanh, bảng lảng về trời. Ai cũng nhón chân, khẽ miệng. Những mái tóc xanh, đỏ, tím, vàng… rạch trời rơi xuống, nay được đậy bớt lại bằng những chiếc mũ dịu dàng.

       Cả một trời trang trọng và hiếu kính; niệm đạo và rưng rưng; tâm nghiêm và lịch lãm… dài mãi ra theo dòng người. Chẳng ai nỡ phá vỡ. Chẳng ai đang tâm vội vã ra về. Nán lại bên người thân, nán lại bên bình yên, nán lại bên khung chiều đã kéo đêm đầy dần khu đồi mộ.

       Có những tiếng hậm hực, oán ai thập thiễng vọng lại từ lưng đồi:

   - … Cháu chỉ là kẻ vô học, nhưng cũng không vô lương tâm, vô đạo đức đến thế này. Mới có một năm không ra với bố, mà… Ôi bố ơi, tội nghiệp bố quá!

       Ngôi mả lè tè nghe tiếng anh con trai gọi thì cựa quậy, nhưng cũng chẳng vùng khỏi cái ngưỡng khuất, phả ra từ “khu biệt mộ” cao sang đến ngạo nghễ. Bức tường hoa nghệ thuật đang đè bẹp cả… gối bố anh. Anh bật khóc:

   - Bố cháu có ít thì cũng định cư trước bác nhà cả chục năm, sao bác nỡ lòng làm vậy?.

       Mệnh phụ quí phái, lật đật từ “khu biệt mộ” sang, xoa tay:

   - Xin cháu nhỏ tiếng cho, xin cháu…!

   - Bác xem, bố cháu bẹp gí dưới…

   - Bác biết rồi, lỡ rồi…

   - Bố ơi… hu hu…!

   - Cháu nín thinh cho cô, được không? - Người đàn bà nắm tay anh, van lơn - Cô sẽ trang trải cho bố cháu thỏa đáng.

   - Nhưng bức tường bao của ông cụ nhà cô xẻ một đường chéo thế, sao bố cháu thiêng nổi nữa?

   -  Cháu an tâm, mộ bố cháu vẫn còn hình… thang. Nhà Hà Nội còn… tam giác, còn góc… nhọn nữa là…  

   - Nhưng như thế thì bố cháu chẳng thể phù hộ được nữa?

   - Không sao, cô sẽ kiệu bố cháu lên chùa, ở đây chỉ còn hình thức. Thế nhé?

   - Vâng!

***

       Sau lưng cuộc thương thuyết, chiều vàng bợt đi như những đốm hương tàn. Tôi bỗng thấy mình trở nên cổ cũ và bảo thủ!

Chiều 30 tết, 2010